Thắng derby nhưng mất hồn: Costacurta xé toạc tấm màn che của Milan

Huyền thoại Milan Costacurta trong cuộc phỏng vấn với Gazzetta dello Sport đã xé toạc tấm màn che ấy khá dứt khoát. Ông nhìn trận đấu châu Âu thứ Năm, nhìn Ferencváros dồn đội bóng vào góc, trong lòng chắc khó chịu hơn ai hết. Cái khó chịu ấy không phải nỗi đau của thất bại, mà là cảm giác phi lý kiểu "các người dám lơ là đến thế".

Từ chiến thắng 3-1 hoành tráng ở derby Milan hôm thứ Bảy, đến thất bại ở Champions League giữa tuần, chỉ cách nhau ba ngày. Ba ngày, đủ để một đội bóng từ trên mây rơi xuống bùn, cũng đủ để Costacurta nhìn rõ thế nào là kỷ luật đẳng cấp nhà vô địch.

• Nhà vô địch và đội thường, khác nhau ở đâu

Chúng ta thường nghĩ phong độ lên xuống là bình thường. Thắng thì hưng phấn, mệt thì sa sút, rồi điều chỉnh, rồi lại thắng. Đó là logic sinh tồn của phần lớn đội bóng. Nhưng Costacurta nói, nhà vô địch thực sự và đội bóng thường, khác nhau chính ở đây. Họ không đá bằng cảm giác, họ đá bằng sự tập trung gần như lạnh lùng - vừa đá xong trận derby Milan nặng ký như thế, vẫn có thể như chưa từng xảy ra, coi từng phút như chung kết mà chiến đấu.

Đây không phải đòi hỏi cỗ máy con người, đây là đòi hỏi bản năng nghề nghiệp.

•  Ba cái tên: Musah, Diawara, Sissé

Ông điểm ba cái tên: Musah, Diawara, Sissé. Nghe như đẩy cầu thủ trẻ ra đỡ đạn, nhưng đọc kỹ lời ông, sẽ thấy ông không đổ hết trách nhiệm lên ghế dự bị.

Musah vài phút đầu đã để mất bóng tùy tiện ở tuyến sau, sự cẩu thả đó không giống sai sót, giống sơ suất. Diawara dẫn bóng lên rồi vấp ngã hấp tấp, Sissé chỉ cắm đầu đòi bóng mà không chạy vào chiều sâu. Những chi tiết này quá cụ thể, cụ thể đến mức bạn có thể tưởng tượng ra cảnh đó: cầu thủ đứng trên sân, ánh mắt lơ đãng, chân mềm nhũn.

Đau hơn là đánh giá của ông về Rabiot. Người chơi tệ nhất cả trận không phải dự bị, mà là thủ lĩnh. Đây chính là chỗ ngượng ngùng của Milan hiện tại: khi người lẽ ra phải hét gọi đồng đội tỉnh dậy ở thời khắc then chốt, chính mình cũng "mất kết nối" theo, thì con thuyền chìm là điều tất yếu.

Costacurta nói sai sót chiến thuật và kỹ thuật có thể tha thứ, nhưng thái độ thì không. Khoác áo sọc đỏ-đen lên sân, trong lòng không có ngọn lửa ấy, thì đừng trách người hâm mộ chửi nặng.

•  "Cậu tưởng mình đứng cao lắm rồi", đó mới là tâm ma

Có người có thể nghĩ, vừa đá xong derby, ai mà không mệt? Đây là lẽ thường tình. Nhưng Costacurta chọc thủng cái cớ đó: "Cậu tưởng mình đã đứng ở vị trí rất cao rồi, tâm thế này là chí mạng."

Một khi bạn thấy có thể thoải mái đối phó Ferencváros, thảm họa sẽ đến. Đây không phải vấn đề thể lực, mà là tâm ma. Bạn coi đối thủ Champions League như việc thường ngày cuối tuần, kết quả là bị đối thủ coi như bia tập bắn.

Nhìn lại Sissé, cậu vừa lên đội tuyển quốc gia, lẽ ra phải đắc ý. Nhưng Costacurta ám chỉ, niềm vui không tiếp diễn trên sân, ngược lại thành gánh nặng. Mancini gọi cậu là để khảo sát, cho cơ hội, nhưng cậu không bắt được sự tin tưởng đó. Vé vào đội tuyển không phải cúp thưởng, mà là để bạn chứng minh mình xứng với hào quang ấy. Nếu ở CLB còn đánh rơi lung tung, chứng minh sao được ở đội tuyển mình gánh được việc?

•  Amorim: Nửa bậc thang, nửa chất vấn

Về Amorim, Costacurta cho nửa bậc thang, cũng để lại nửa chất vấn. HLV có thể chưa nhận ra tình hình tệ đến đâu, nếu không đã không tung ra đội hình đó. Nhưng thực thi chiến thuật và thái độ thi đấu là hai chuyện khác. Trong tập luyện có thể ai cũng nghiêm túc, ra sân, cái máu "phải thắng" ấy biến mất hết.

Đây là thứ HLV không thể vẽ ra bằng bảng chiến thuật, nó tồn tại trong đầu từng cầu thủ.

•  Pavlovic: Kẻ dị biệt giữa hỗn loạn

Ngược lại, Pavlovic như kẻ dị biệt. Trong một trận hỗn loạn như vậy, cậu giữ được tập trung. Costacurta nói, trụ cột đá chính làm được điều này dễ, khó là những cầu thủ được trao cơ hội. Được chọn ra sân, là phải miệng phun lửa, chân cày ra vết máu. Không có giác ngộ đó, về nhà xem bóng đá cho rồi.

Câu này hơi lạnh, nhưng trong mắt đội lớn, đây mới là lời thật.

•  Mệt là thể xác, lơ là là linh hồn

Ở trong nước xem bóng, chúng ta thường lấy "phong độ không tốt" làm cái cớ vạn năng. Ghi ít bàn, bảo là không chuẩn thước ngắm; thua trận, bảo là quá mệt. Nhưng huyền thoại Milan coi trọng là, khi đối mặt Ferencváros, trong mắt bạn có sói tính không, có cái xung động "dù vừa thắng Inter, tao vẫn phải xé mày" không. Không có, thì bạn chỉ là người thường khoác áo Milan.

Kiểu rèn luyện này có thể làm. Costacurta đưa hai cách: một là để cầu thủ ngồi dự bị hai trận liên tiếp, xem cậu có đau không, có suy nghĩ lại không; hai là lập tức cho đá chính, ép cậu tìm lại bản thân dưới áp lực. Không có vùng giữa. Hoặc tỉnh, hoặc bị loại. Với đội lớn, không có thời gian đệm "cho cậu thêm một cơ hội sửa thái độ".

Nỗi lo của người hâm mộ và huyền thoại thực ra là một kiểu yêu. Họ sợ không phải thua một trận Champions League, mà sợ nhóm này quen với việc thắng nhàn. Thắng derby là năng lực, không run ở Champions League là thái độ. Năng lực có thể luyện, thái độ rất khó dạy. Một khi đội bóng hình thành nhịp "gặp đội mạnh thì cày, gặp đội yếu thì tùy", thì ngày sa sút không xa. Milan hiện tại, đúng là kẹt ở nửa câu sau.

Costacurta cuối cùng nói, nếu không vào được trạng thái đó, tốt nhất ngồi ghế dự bị. Câu này nghe chói tai, nhưng rất công bằng. Chúng ta xem bóng, muốn thấy sự căng cứng tột độ, chứ không phải diễn xuất. Khi bạn thấy trên TV Rabiot chậm rãi nhận bóng, thấy Musah hờ hững chuyền về, nỗi thất vọng đó còn khó chịu hơn cả thua trận.

Nên, đừng lấy mệt mỏi làm cái cớ nữa. Mệt là của thể xác, lơ là là của linh hồn. Đêm thứ Năm, linh hồn tan ca trước, thể xác mới sụp theo. Làm sao thắp lại nó? Có lẽ phải để những cầu thủ cần bình tĩnh ngồi đủ hai tiếng trên ghế dự bị, để họ nghe tiếng im lặng trong phòng thay đồ.

Cuối cùng để lại một ý nghĩ chưa chắc: sự tập trung của Pavlovic có lây được không? Hay cậu chỉ là một hòn đảo cô độc? Nếu một hòn đảo không thể ảnh hưởng cả con thuyền, thì hướng đi của con thuyền này, đúng là vẫn đang xoay tại chỗ.